Danh Hiệu Phật Là Gì? Danh Hiệu Phật Có Ý Nghĩa Như Thế Nào

Bạn niệm Phật cầu vãng sanh nhưng chẳng biết mình niệm có đúng pháp hay không. Lại do hoàn cảnh sống nên không ăn chay, cũng không giữ giới được nên tâm thường thấp thỏm, không biết niệm Phật như thế thì có phạm gì hay không, có đủ công đức và tư lương để được vãng sanh hay không. Hết thảy những phiền não bất an này đều là bởi vì bạn không nắm vững được danh hiệu Phật là gì và Danh hiệu Phật có ý nghĩa như thế nào.

Vì thế trong tập hôm nay, tôi sẽ y cứ lời Phật dạy trong kinh và lời Tổ dạy trong luận để giúp bạn minh bạch hai điều: Danh Hiệu Phật là gì và Danh hiệu Phật có ý nghĩa như thế nào. Hai điều vô cùng quan trọng, mang tính quyết định vãng sanh nhưng đáng tiếc là hầu hết người niệm Phật tu Tịnh Độ đều không biết. Và chỉ cần nắm vững lời Phật dạy về hai điều cốt lõi này thì bạn chắc chắn sẽ luôn được an tâm niệm Phật, không còn phải lo lắng vì bất cứ 1 thứ gì nữa cả.

DANH HIỆU PHẬT LÀ GÌ

Người niệm Phật ai cũng biết rằng đức Phật dạy Xưng Danh Hiệu của đức Phật A Di Đà để cầu vãng sanh về Cực Lạc Tịnh Độ. Nhưng “DANH HIỆU” mà ngài bảo chúng ta xưng niệm ở đây là 4 chữ A Di Đà Phật hay là 6 chữ Nam mô A Di Đà Phật thì hầu hết chúng ta đều không biết.

Các pháp sư giảng kinh cũng hiếm người biết nên các ngài thường dạy chúng ta theo kiểu huề vốn, 4 chữ cũng được, 6 chữ cũng không sao. Mà tâm lý phàm phu chúng ta ấy, ai cũng thích nhanh, thích gọn, tham nhiều nên rốt cuộc ai nấy đều niệm 4 chữ A Di Đà Phật. Đi A Di Đà Phật, đứng A Di Đà Phật, nằm A Di Đà Phật, ngồi cũng A Di Đà Phật. Chúng ta A Di Đà Phật ra rả cả ngày lẫn đêm. Chúng ta tự cho rằng mình đang tinh tấn và chúng ta cứ tin rằng mình chắc chắn có rất nhiều công đức. Nhưng chúng ta không hề biết được rằng: ở trong kinh ấy, đức Phật dạy rằng danh hiệu là 6 chữ Nam mô A Di Đà Phật chứ không phải là 4 chữ A Di Đà Phật.

Đức Phật dạy ở trong kinh nào? Ngài dạy trong kinh niệm Phật Ba La Mật. Xuyên suốt bộ kinh này, ngài cùng chư đại Bồ Tát luôn dạy rằng danh hiệu là “Nam mô A Di Đà Phật”.

*

Tôi biết điều này sẽ gây bất ngờ lớn cho những ai đang niệm 4 chữ. Nhưng sự thật vẫn luôn là sự thật. Chúng ta học Phật phải y cứ lời Phật dạy trong kinh thì mới có được lợi ích, mới có đầy đủ công đức và cũng mới dễ dàng được vãng sanh.  Chứ còn à uôm tu sai tu lạc ấy, khó vãng sanh vô cùng. Cho nên hôm nay tôi cũng không ngại bị hủy báng mà nói rõ cho bạn biết điều này:  Bạn niệm 4 chữ ấy do thực hành không đúng lời Phật dạy nên tuy miệng nói rằng mình niệm Phật tu tịnh độ nhưng thực ra là đang lạc vào Pháp Tu Khán Thoại Đầu của Thiền Tông. Niệm Phật như thế mà muốn vãng sanh ấy chư Tổ bảo khó còn hơn cả lên trời!

Đây là lý do tại sao các pháp sư luôn dạy bạn phải niệm Phật thành phiến, tam muội hiện tiền thì mới được vãng sanh. Tại vì sao? Tại vì một lý do rất đơn giản: Các ngài cũng sợ trách nhiệm. Bạn không đắc mấy thứ cao siêu ấy nên không được vãng sanh thì đấy là do bạn chớ chẳng phải do pháp của các ngài.

*

Còn chư Tổ thì sao? Ở trong Quán Kinh Tứ Thiếp Sớ, Tổ Thiện Đạo là Hóa Thân của đức Phật A Di Đà cũng dạy rằng “Hai chữ Nam mô ngoài nghĩa là “Quy mạng” ra còn có nghĩa là “Phát nguyện hồi hướng”. Vì thế khi niệm Nam mô A Di Đà Phật thì vừa “Quy mạng Phật A Di Đà” vừa “Phát nguyện hồi hướng vãng sanh về Cực Lạc”. Do đầy đủ công đức và tư lương vãng sanh nên dù niệm ít niệm nhiều cũng chắc chắn vãng sanh. Còn nếu bạn chỉ niệm 4 chữ A Di Đà Phật thì do không Quy Mạng Phật A Di Đà, cũng không phát nguyện hồi hướng về Cực Lạc nên rất khó vãng sanh.

Cho nên Danh hiệu Phật chính là sáu chữ hồng danh “Nam mô A Di Đà Phật”. Và bạn niệm Phật đúng pháp là phải niệm đầy đủ sáu chữ này. Và khi mà bạn chuyên niệm sáu chữ Nam mô A Di Đà Phật thì quả vãng sanh của bạn đã chắc chắn được thành tựu rồi, bạn không cần phải lo lắng bất cứ điều gì nữa. Điều này được chính đức Bổn Sư của chúng ta đã khẳng định ở trong kinh niệm Phật Ba La Mật, ngài dạy như thế này: 

“Muốn vãng sanh Cực Lạc chỉ cần xưng niệm Danh Hiệu Phật là đủ. Vì Danh Hiệu chính là biểu tướng của Pháp Thân, cho nên Niệm Danh Hiệu tức là Niệm Pháp Thân Phật vậy. Và người niệm Phật khỏi phải kiêm thêm bất cứ môn tu nào nữa. Vì ngay nơi Danh Hiệu Nam mô A Di Đà Phật luôn luôn chứa đựng vô lượng, vô biên công đức, vô lượng vô biên diệu dụng, vô lượng vô biên quang minh, tướng hảo, uy lực… không thể nghĩ bàn.” 

Ý NGHĨA CỦA DANH HIỆU PHẬT LÀ GÌ?

Bây giờ chúng ta sẽ nói về ý nghĩa của danh hiệu Phật. Về điều này thì bạn cần phải biết rằng: Sáu chữ hồng danh Nam mô A Di Đà Phật có vô lượng vô biên ý nghĩa. Nhiều đến mức mà ở trong Kinh Niệm Phật Ba La Mật ấy, sau khi thị hiện cảnh giới vi diệu của Niệm Phật Tam Muội, đức Phổ Hiền Bồ Tát chỉ nói lược về 17 ý nghĩa tổng quát của danh hiệu Phật thôi, chứ cũng không nói chi tiết được.

Vì Bồ Tát dạy rất dài và có rất nhiều thuật ngữ sâu xa khó hiểu, cho nên ở đây tôi chỉ nói lược 1 vài điều thôi. Mục đích là để cho người sơ cơ dễ hiểu và không bị ngộp.

 Bồ Tát bảo rằng: 

“Danh hiệu Nam Mô A Di Đà Phật vốn đầy đủ vô lượng vô biên hằng hà sa công đức, vô lượng vô biên hằng hà sa ý nghĩa, vô lượng vô biên hằng hà sa lực dụng, cứu cánh, cảnh giới, giác tánh… dẫu trăm ngàn muôn ức na do tha vi trần đại kiếp, cũng không thể diễn nói hết được. Nay tôi vì chúng sinh nơi thời kỳ chánh pháp cuối cùng mà lược nói, để chúng sinh thu hoạch nhiều lợi ích.

Này Phật tử, Nam mô A Di Đà Phật nghĩa là gì?

*

Nam mô là Thủy Giác, A Di Đà là Tương Tục Giác, Phật là Bản Giác.

Nam mô là Năng Niệm, A Di Đà là tương Tục Niệm, Phật là Sở Niệm.

Nam mô là Giới Luật, A Di Đà là Thiền Định, Phật là Trí Tuệ.

Nam mô là Thế Gian Giới, A Di Đà là Pháp Giới, Phật là Vô Sai Biệt Giới, Vô Sở Hữu Cảnh Giới, Vô Trụ Xứ Cảnh Giới.

Nam mô là Thường, A Di Đà là Tịch, Phật là Quang.

Nam mô là Diệu Quán Sát Trí, A Di Đà là Bình Đẳng Tánh Trí, Phật là Đại Viên Cảnh Trí.

Nam mô là Phi Hữu, A Di Đà là Phi Vô, Phật là Không Tánh, Phi Hữu Phi Vô Định Tánh.

Nam mô là Như Thực Hữu, A Di Đà là Như Thực Không, Phật là Như Thực Bất Không.

Nam mô là Sai Biệt Trí, A Di Đà là Vô Sai Biệt Trí, Phật là Pháp Hải Tuệ Công Đức Vô Tận Tạng Viên Mãn Trí.

Nam mô là Phương Tiện Lực, A Di Đà là Cứu Cánh Lực, Phật là Dung Thông Phương Tiện Siêu Việt Cứu Cánh Lực.

Nam mô là Ly Trần, A Di Đà là Ly Căn, Phật là Ly Thức.

Nam mô là Chuyển Y Tạng, A Di Đà là Vô Tận Thiện Căn Tạng, Phật là Quyết Định Chính Giác Tạng

Nam mô là Ly Cẩn Tạng, A Di Đà là Niết Bàn Tạng, Phật là Như Huyễn Giải Thoát Tạng.

Nam mô là Trang Nghiêm Phật Quốc Độ, A Di Đà là Thành Tựu Vô Biên Phật Quốc Độ, Phật là Như Huyễn Thập Phương Hoa Tạng Thế Giới Hải.

Nam mô là Gia Trì Lực, A Di Đà là Tiếp Dẫn Lực, Phật là Tự Tánh Tương Ưng Nhiếp Thọ Lực.

Nam mô là Khai Thị Vô Lượng Trí, A Di Đà là Thâm Nhập Chánh Giác Trí, Phật là Quang Minh Phổ Chiếu Trí.

Nam mô là Thế Gian Giải, A Di Đà là Giác Ngộ Giải, Phật là Nhất Thiết Trí Chiếu Thập Phương Viên Mãn Giải.

Này Phật tử, danh hiệu Nam mô A Di Đà Phật có vô lượng vô biên bất khả thuyết ý nghĩa thâm mật vi diệu như thế, dẫu ba đời mười phương chư Phật diễn nói cũng không cùng tận.” 

*

Điều này có nghĩa là gì? Điều này có nghĩa là 6 chữ hồng danh Nam mô A Di Đà Phật ngoài thâu nhiếp vạn pháp ra còn bao gồm cả giới định huệ. Cho nên khi bạn niệm Phật chính là đang trì giới, khi bạn niệm Phật chính là đang tu định và khi bạn niệm Phật cũng chính là đang tu huệ rồi. Vì thế chỉ cần bạn siêng năng niệm Phật, thì tự nhiên đắc giới, tự nhiên sanh định và tự nhiên có huệ. Ba điều này ai niệm Phật đúng pháp lâu ngày sẽ cảm nhận được, không phải Phật nói suông đâu. 

Vì thế nếu nhỡ may trong cuộc sống hàng ngày, bạn có vô tình phạm giới, hoặc vô tình tạo ác thì cũng đừng lo lắng quá. Cứ siêng năng niệm Phật thì giới định huệ không cầu cũng tự nhiên được thành tựu. Đây là lý do tại sao chư Tổ khi mà đắc đạo rồi ấy, các ngài đều quay lại hoằng dương Tịnh Độ. Tại vì sao? Vì niệm Phật giúp người tu được an tâm, nhất là đối với người tai gia. Bởi người tu tại gia thân vướng lưới thế gian, còn phải mưu sinh nên trăm thứ buộc ràng, không thể nào buông bỏ mọi thứ để mà ăn chay giữ giới niệm Phật được. 

Cho nên chúng ta học Phật, chuyện hành thiện, làm lành lánh ác cố nhiên là nên làm. Tuy nhiên nếu vì hoàn cảnh chẳng thể giữ được thì chỉ trọng yếu ở nơi siêng năng niệm Phật. Vì vãng sanh hay không là ở chỗ bạn có niệm Phật hay không chứ không phải ở nơi bạn giữ được giới hay không. Giữ được giới mà không chịu niệm Phật thì cũng chẳng thể nào vãng sanh được.  

*

Thứ hai là ở trong Kinh Phật Thuyết A Di Đà Phật Căn Bản Bí Mật Thần Chú , Phật dạy rằng: “Danh hiệu đức Phật A-di-đà, đầy đủ vô lượng vô biên công đức vô thượng, không thể nghĩ bàn, cực kỳ bí mật, thù thắng vi diệu. 

Tại sao như thế? 

– Vì trong ba chữ A-di-đà hàm chứa vô lượng pháp tu của toàn bộ Kinh điển, toàn bộ Đà-la-ni thần chú mà hết thảy ba đời chư Phật trong mười phương, hết thảy chư Bồ-tát, Thanh văn, A la hán đã tu tập và giảng thuyết. Thế nên, danh hiệu của đức Phật ấy, chính là pháp Đại thừa cực kỳ chân thật vô thượng, chính là diệu hạnh liễu nghĩa thù thắng, thanh tịnh vô thượng, chính là Đà-la-ni tối thắng vi diệu vô thượng. 

Vì thế nên thuyết kệ rằng: 

Chữ A là ba đời chư Phật trong mười phương, 

Chữ Di là hết thảy chư Bồ-tát, 

Chữ Đà là Tám vạn các Thánh giáo, 

Trong ba chữ là đầy đủ tất cả. 

*

Cho nên, theo lời Phật dạy trong kinh thì “Danh hiệu Nam mô A-di-đà Phật chính là tổng trì, tổng niệm hết thảy chư Bồ-tát, hết thảy các Kinh chú, hết thảy các pháp môn tu tập.” Nghĩa là Tám vạn bốn ngàn pháp môn, Sáu chữ đều thâu trọn. Đấy, ý nghĩa sâu mầu của danh hiệu Phật là như thế đó.

Vì thế nếu như bạn đang niệm Phật tu tịnh độ cầu vãng sanh thì bây giờ đã hiểu danh hiệu Phật là 6 chữ “Nam mô A Di Đà Phật” rồi hãy niệm cho đầy đủ, chớ niệm 4 chữ. Bạn cũng đã biết sáu chữ “Nam mô A Di Đà Phật” thâu trọn toàn bộ kinh giáo rồi, vì thế hãy an tâm mà chuyên xưng danh hiệu, không cần phải tu thêm bất cứ pháp môn nào nữa cả…

 

Lưu ý: Nội dung này tôi viết theo văn nói cho người sơ cơ dễ nghe dễ hiểu, kính mong bạn đọc hoan hỷ!

Tuệ Tâm 2026.